"Bu çap elimde yok, ne sarayım?" Bobinajda en sık karşılaşılan durumdur. Cevap, aynı kesiti daha ince tellerle yakalamaktır. Tel Kesit & Paralel Tel aracındaki paralel tel bulucu, bu işi deneme yanılmadan yapar.
- Paralel tellerde kesitler toplanır: n adet d çaplı tel, d×√n çaplı tek telin kesitine denktir.
- Araç, seçtiğiniz sapma payı içinde en az tel sayısıyla çözümü öne alır.
- Demet çapı tek telden büyüktür; oluk doluluğunu mutlaka kontrol edin.
Mantığı basit: kesitler toplanır
Paralel sarılan tellerin kesitleri toplanır: Atoplam = Σ π·dᵢ²/4. Yani iki adet 0,70 mm tel, tek bir 0,99 mm telin kesitine denk gelir (0,70 × √2 ≈ 0,99). Araç bu hesabı sizin için yapar ve aynı kesiti en az tel sayısıyla veren çözümleri öne alır.
Adım adım kullanım
- Hedef kesiti belirleyin. Ya hedef tel çapını yazın ya da "Yukarıdaki teli hedef al" düğmesiyle üstte hesapladığınız teli aktarın.
- Sapma payını seçin. Kesitte kabul edilebilir fark (örneğin %±3) içinde kalan kombinasyonlar listelenir.
- Karışık çap kullanımını açın ya da kapatın. Kapalıyken yalnız tek tip çaptan oluşan demetler önerilir; atölyede sarımı kolaylaştırır.
- Çözümü seçin. Her satırda tel sayısı, çaplar, toplam kesit, hedeften sapma ve demetin yaklaşık çapı görünür. Canvas çizimi, hedef tel ile demeti aynı ölçekte karşılaştırır.
Neden ince tel demeti tercih edilir?
- Sarım kolaylığı: ince teller oluğa daha rahat yatar, kalın tel bükülme zorluğu çıkarır.
- Stok esnekliği: elinizdeki çaplarla iş çıkarırsınız.
- Yüzey etkisi: yüksek frekanslı uygulamalarda ince tel demeti daha iyi davranır (bu iş için litz teli tasarlanmıştır).
Örnek
Hedef: 1,50 mm tel (kesit ≈ 1,767 mm²).
| Çözüm | Toplam kesit | Sapma |
|---|---|---|
| 2 × 1,06 mm | 1,765 mm² | ≈ %0,1 |
| 3 × 0,87 mm | 1,783 mm² | ≈ %0,9 |
| 4 × 0,75 mm | 1,767 mm² | ≈ %0,0 |
Araç bu tabloyu elinizdeki stok çaplara göre üretir ve stokta olan telleri işaretler.
Sonra ne yapmalı?
Seçtiğiniz çapları emaye bobin telleri sayfasından sipariş edebilirsiniz. Motor sarımında spir ve tel seçimini birlikte hesaplamak isterseniz üç fazlı motor sarımı rehberine göz atın.
İki farklı çapı birlikte kullanabilir miyim?
Kullanabilirsiniz; araçta 'karışık çap' seçeneğini açmanız yeterli. Sarım kolaylığı için çoğu atölye tek tip çapı tercih eder.
Paralel tellerin uzunluğu eşit olmalı mı?
Evet. Aynı yoldan ve aynı boyda sarılmalıdır; aksi halde teller akımı eşit paylaşmaz.
Kesitte ne kadar sapma kabul edilebilir?
Tipik olarak %±3 içinde kalmak tercih edilir; araçta bu payı kendiniz seçersiniz.
Yorumlar
Deneyimlerinizi paylaşın, sorularınızı yazın. Yorumlar üyelerimize açıktır.